Toshkentda boʻlib oʻtgan milliy forumda Oʻzbekistonda elektron chiqindilarni yigʻish va qayta ishlashni qanday oshirish mumkinligi muhokama qilindi.

Toshkentda boʻlib oʻtgan milliy forumda Oʻzbekistonda elektron chiqindilarni yigʻish va qayta ishlashni qanday oshirish mumkinligi muhokama qilindi.

Toshkentda boʻlib oʻtgan milliy forum doirasida Oʻzbekistonda elektron chiqindilarni yigʻish va qayta ishlashni qanday oshirish mumkinligi muhokama qilindi UNITAR maʼlumotlariga koʻra, 2019-yilda Oʻzbekiston bozorida EEE sotish hajmi aholi jon boshiga 5,1 kilogrammni, ishlab chiqarilgan elektron chiqindilar hajmi esa aholi jon boshiga 4,2 kilogrammni tashkil qilgan. Shunday qilib, 2019 yilda 139,7 ming tonna elektron chiqindilar ishlab chiqarilgan. Elektron va elektr jihozlari iste'moli ortishi va ularning xizmat qilish muddatining qisqarishi munosabati bilan elektron chiqindilarning paydo bo'lishi ko'payishi kutilmoqda. O‘zbekistonda elektron chiqindilarni yig‘ish va qayta ishlash tizimini yo‘lga qo‘yish bo‘yicha qat’iy chora-tadbirlar ko‘rilmagani boshqarilmaydigan elektron chiqindilar, ya’ni yig‘ilmagan va ekologik jihatdan sog‘lom tarzda qayta ishlanmagan chiqindilar hajmi 2030-yilga borib 1,2 million tonnani, 2050-yilga kelib esa qo‘rg‘oshin miqdori 5,6 million tonnani tashkil etishiga olib keladi. 2050 yilga kelib chiqindilar deyarli 1,4 ming tonnaga yetishi mumkin. Elektron chiqindilarni yig'ish va qayta ishlashning faol rivojlanishi bilan elektron chiqindilarning salbiy ta'siri sezilarli darajada kamayishi va elektron chiqindilarni qayta ishlashning iqtisodiy samarasini yaxshilash mumkin. Masalan, 2050 yilga kelib hosil bo‘ladigan chiqindilarning umumiy hajmidan 1,1 million tonnadan ortiq temir, 195 ming tonna alyuminiy, 392 ming tonna plastmassa qayta ishlanishi mumkin. Elektron chiqindilar sohasidagi qonunchilikni, moliyaviy mexanizmlarni, shu jumladan ishlab chiqaruvchi/import qiluvchining kengaytirilgan mas’uliyatini (EPR) takomillashtirish, yig‘ish va qayta ishlash infratuzilmasini takomillashtirish hamda aholi xabardorligini oshirish bo‘yicha zarur chora-tadbirlarni muhokama qilish maqsadida 2023-yilning 28-29-noyabr kunlari Toshkent shahrida “O‘zbekistonda elektron chiqindilarni boshqarish: joriy holat va keyingi qadamlar” Milliy forumi bo‘lib o‘tadi. Forum “Elektron chiqindilarning milliy monitoringi: Qozog‘iston, O‘zbekiston, Tojikiston, Qirg‘iziston” loyihasi doirasida o‘tkazilmoqda. Loyiha Birlashgan Millatlar Tashkilotining Ta’lim va tadqiqot instituti (UNITAR) tomonidan Germaniyaning Atrof-muhit, tabiatni muhofaza qilish, yadroviy xavfsizlik va iste’molchilar huquqlarini himoya qilish federal vazirligi hamda Germaniya atrof-muhit agentligi (UBA) ko‘magida amalga oshirilmoqda. Mazkur loyiha O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim o‘zgarishi vazirligi tomonidan ma’qullangan va qo‘llab-quvvatlangan. Forum Barqaror rivojlanishga koʻmaklashish markazi tomonidan “EKOMAKTAB” Ekologik resurs markazining texnik va axborot koʻmagida tashkil etildi. Forumda davlat organlari, xalqaro tashkilotlar, elektron va elektr jihozlarini ishlab chiqaruvchilar va import qiluvchilar, chiqindilarni qayta ishlashga ixtisoslashgan korxonalar, ilmiy muassasalar, nodavlat notijorat tashkilotlari va boshqalar ishtirok etadi.